Hipotezë GEG: nder vjen nga „në derë”: në derë → ën derë → n'derë → nder. Nderi ishte fillimisht si e pret njeriu mikun te dera. Për: Buzuku (1555) shkruan ënderë, shkronjë për shkronjë ën + derë, dhe parafjalën në e shkruan po ashtu en / ende; fjala është femërore te Buzuku (ënderja), si dera.
E hapur
Q20007-H-02
Lentja 1
Imberciadori (2025): ndēr vjen nga një rrënjë e vjetër indoevropiane për „ballë, fytyrë” (*h₂ent-). Nderi është „fytyra”, si te „me faqe të bardhë”.
E hapur
Q20007-H-03
Lentja 2
Meyer (1891): huazim nga latinishtja honorem.
E hapur
Hipotezat sipas lenteve
H-01 · Lentja 2E hapur
Hipotezë GEG: nder vjen nga „në derë”: në derë → ën derë → n'derë → nder. Nderi ishte fillimisht si e pret njeriu mikun te dera. Për: Buzuku (1555) shkruan ënderë, shkronjë për shkronjë ën + derë, dhe parafjalën në e shkruan po ashtu en / ende; fjala është femërore te Buzuku (ënderja), si dera.
Testi: Duhen shprehje të vjetra ku nderi lidhet ende me derën, shpinë ose pritjen e mikut (në këngë, në kanun, në të folme). Duhet parë edhe zanorja: a është e njëjtë e-ja e gjatë e ndēr (Matrënga 1592) me e-në e derë? Pa këto, hipoteza mbetet e hapur.
H-02 · Lentja 1E hapur
Imberciadori (2025): ndēr vjen nga një rrënjë e vjetër indoevropiane për „ballë, fytyrë” (*h₂ent-). Nderi është „fytyra”, si te „me faqe të bardhë”.
Testi: A japin rregullat e njohura të tingujve nga *h₂ent- pikërisht ndēr? A ka në shqip fjalë të tjera nga e njëjta rrënjë?
H-03 · Lentja 2E hapur
Meyer (1891): huazim nga latinishtja honorem.
Testi: A mund të shpjegohet kalimi honorem → ndēr me rregullat e huazimeve latine në shqip? Shumica e studiuesve të sotëm e shohin këtë rrugë si të vështirë.